شمارش معکوس حذف چک کاغذی
بانک مرکزی برنامه مرحلهای کاهش صدور دستهچک کاغذی و توسعه چک الکترونیکی را اعلام کرده است.
بانک مرکزی اجرای برنامه مرحلهای کاهش صدور دستهچک کاغذی و توسعه چک الکترونیکی را از ابتدای مهر ۱۴۰۵ آغاز کرده است. طبق این برنامه، سهم هدف دستهچکهای الکترونیکی صادرشده در شبکه بانکی تا پایان تیر ۱۴۰۶ به ۸۰ درصد افزایش مییابد و سقف تعداد برگ دستهچکهای کاغذی برای اشخاص حقیقی و حقوقی بهتدریج کاهش پیدا میکند.
این تغییرات بخشی از برنامه گسترش خدمات بانکی غیرحضوری و توسعه ابزارهای پرداخت الکترونیکی است.
زمانبندی حذف تدریجی چک کاغذی در سالهای ۱۴۰۵ و ۱۴۰۶
بر اساس اطلاعیه رسمی بانک مرکزی در ۳۰ شهریور ۱۴۰۵، نقشه راه توسعه چک الکترونیکی در چهار مرحله اجرا میشود:
پایان مرحله | سهم هدف دسته چک الکترونیکی | سقف برگ کاغذی اشخاص حقیقی | سقف برگ کاغذی اشخاص حقوقی |
|---|---|---|---|
آذر ۱۴۰۵ | ۲۵٪ | ۱۰۰ برگ | ۱۰۰ برگ |
اسفند ۱۴۰۵ | ۴۰٪ | ۵۰ برگ | ۱۰۰ برگ |
اردیبهشت ۱۴۰۶ | ۶۰٪ | ۲۵ برگ | ۱۰۰ برگ |
تیر ۱۴۰۶ | ۸۰٪ | ۱۰ برگ | ۵۰ برگ |
درصدهای اعلامشده، اهداف تعیینشده برای شبکه بانکی هستند و لزوماً نشاندهنده سهم تحققیافته چک الکترونیکی در زمان انتشار این مقاله نیستند.
آیا چکهای کاغذی قبلی باطل میشوند؟
خیر. محدودیتهای اعلامشده مربوط به کاهش تدریجی صدور دستهچک کاغذی است و بهخودیخود باعث بیاعتبار شدن چکهای کاغذی صادرشده قبلی نمیشود. دارندگان چکهای کاغذی باید همچنان الزامات قانونی مربوط به ثبت، تأیید و انتقال چک در سامانه صیاد را رعایت کنند.
نقش امضای دیجیتال و مهر سازمانی در چک الکترونیکی
چک الکترونیکی بهجای برگه فیزیکی، از طریق زیرساختها و سامانههای بانکی صادر و مدیریت میشود. احراز هویت و تأیید عملیات مربوط به آن نیز مطابق ضوابط بانک مرکزی و امکانات بانک ارائهدهنده انجام میگیرد.
بر اساس بخشنامه بانک مرکزی در ۲۵ مهر ۱۴۰۵، اشخاص حقوقی برای ممهور کردن چکهای الکترونیکی میتوانند از دو روش استفاده کنند:
۱. گواهی مهر سازمانی الکترونیکی
۲. رمز یکبارمصرف (OTP) مطابق الزامات امنیتی بانک مرکزی
گواهی مهر سازمانی یکی از ابزارهای شناسایی هویت اشخاص حقوقی و امضای الکترونیکی اسناد سازمانی است.
شرکتها و سازمانها برای آشنایی با این گواهی و نحوه دریافت آن میتوانند مقاله آغاز ثبتنام گواهی مهر سازمانی در یوتاب را مطالعه کنند.
استفاده از گواهی مهر سازمانی در خدمات چک الکترونیکی منوط به پشتیبانی بانک مربوط و رعایت ضوابط آن است.
امنیت انتقال چکهای الکترونیکی و صیادی
مطابق بخشنامه ۲۵ مهر ۱۴۰۵ بانک مرکزی، استفاده از رمز یکبارمصرف در فرایند انتقال چکهای صیادی کاغذی و الکترونیکی الزامی اعلام شده است. همچنین در تعیین وضعیت چک الکترونیکی از طریق درگاههای غیرحضوری، سازوکار رمز یکبارمصرف باید رعایت شود.
این اقدامات با هدف تقویت امنیت عملیات و احراز هویت اشخاص انجام میشوند.
برای آشنایی بیشتر با فرایند احراز هویت جهت دریافت گواهی امضای دیجیتال، مقاله راهنمای احراز هویت آنلاین گواهی امضای دیجیتال در سال ۱۴۰۵ در سایت یوتاب در دسترس است.
پرسشهای متداول درباره حذف چک کاغذی
حذف کامل چک کاغذی چه زمانی اتفاق میافتد؟
طبق نقشه راه اعلامشده، تا پایان تیر ۱۴۰۶ سهم هدف دستهچکهای الکترونیکی به ۸۰ درصد میرسد. این برنامه به معنای اعلام تاریخ قطعی توقف کامل تمامی چکهای کاغذی نیست.
آیا اشخاص حقوقی برای چک الکترونیکی حتماً به مهر سازمانی نیاز دارند؟
خیر. بر اساس بخشنامه ۲۵ مهر ۱۴۰۵ بانک مرکزی، استفاده از رمز یکبارمصرف نیز بهعنوان روش جایگزین گواهی مهر سازمانی پیشبینی شده است. شرایط اجرای هر روش به ضوابط و خدمات بانک مربوط بستگی دارد.
چگونه میتوان از چک الکترونیکی استفاده کرد؟
متقاضیان باید خدمات و شرایط ارائه چک الکترونیکی را از بانک خود بررسی کنند. روش صدور، تأیید و انتقال چک بر اساس زیرساختهای بانکی و مقررات جاری تعیین میشود.
جمعبندی
برنامه حذف تدریجی چک کاغذی، گامی در مسیر توسعه خدمات بانکی دیجیتال است. طبق نقشه راه بانک مرکزی، سهم هدف دستهچک الکترونیکی تا پایان تیر ۱۴۰۶ به ۸۰ درصد میرسد و سقف صدور دستهچکهای کاغذی کاهش مییابد.
در این مسیر، ابزارهایی مانند گواهی امضای دیجیتال، مهر سازمانی و رمز یکبارمصرف در احراز هویت و تأیید عملیات الکترونیکی نقش دارند.
برای مطالعه سایر اطلاعیهها و مطالب آموزشی مرتبط با امضای دیجیتال میتوانید به بخش اخبار و اطلاعیههای یوتاب مراجعه کنید.
آخرین ویرایش: ۱۸ آبان ۱۴۰۵
این خبر برای شما مفید بود؟
۱ نفر از ۱ نفر این خبر را مفید دانستند.
